Kurulum ve senaryolar

E1 PRI Hat Nedir? Eski Santrali SIP'e Bağlama

Likit Telekom Teknik Ekibi · 6 dk okuma · Son güncelleme: 7 Kasım 2026

E1 PRI, tek fiziksel bağlantı üzerinden birçok görüşme taşıyan dijital telefon hattıdır. Eski santraliniz yalnızca PRI destekliyorsa onu çöpe atmanız gerekmez. Bir E1 VoIP gateway, santralin PRI bağlantısını SIP'e çevirerek santrali SIP Trunk veya IP sistemlerle konuşturur.

Türkiye'de birçok kurum hâlâ Karel gibi üreticilerin PRI bağlantılı eski santrallerini kullanıyor. Santral sorunsuz çalışıyor, fakat operatör veya yeni sistemler SIP istiyor. Bu rehber, bu durumda neler yapılabileceğini anlatır.

E1 ve PRI ne demek?

• E1: 2 Mbps kapasiteli dijital hat yapısıdır. Avrupa ve Türkiye'de yaygındır.
• PRI: E1 üzerinde çalışan ISDN sinyalleşme yöntemidir.
• 30B+D: 30 ses kanalı ve 1 sinyalleşme kanalı anlamına gelir.

Yani bir E1 PRI hattı aynı anda 30 görüşme taşıyabilir. Daha fazla bilgi için PSTN rehberine bakabilirsiniz.

Neden hâlâ PRI kullanılıyor?

• Santral yatırımı daha önce yapılmıştır.
• Eski santralde SIP desteği yoktur.
• Çalışan yapıyı değiştirmek risklidir.
• Dahili telefonlar ve kablolama mevcut santrale bağlıdır.

Sorun, dış dünyanın değişmesidir. Yeni operatör hizmetleri, çağrı merkezi yazılımları ve bulut sistemler genellikle SIP ile çalışır.

E1 VoIP gateway ne yapar?

Gateway iki dili birden konuşur: bir tarafta E1 PRI, diğer tarafta SIP.

Santral kendisini yine bir PRI hattına bağlı sanır. Santralde büyük değişiklik yapılması gerekmez.

Senaryo 1: Eski santrali SIP Trunk hattına bağlamak

Durum: Santraliniz sadece PRI destekliyor. Operatörden SIP Trunk almak istiyorsunuz.

Çözüm: Gateway santrale PRI hattı sağlar, operatöre SIP ile bağlanır.

Bu yapıda gateway santrale karşı şebeke tarafı gibi çalışır. Bu nedenle E1 tarafı NT modunda ayarlanır.

Senaryo 2: Operatörün PRI hattını IP santrale bağlamak

Durum: Yeni IP santral aldınız, fakat operatör hattınız hâlâ E1 PRI.

Çözüm: Gateway operatör hattını alır ve çağrıları IP santrale SIP ile iletir.

Bu yapıda gateway operatöre karşı kullanıcı tarafı gibi çalışır. E1 tarafı TE modunda ayarlanır.

Senaryo 3: Aşamalı geçiş

Durum: Bütün şirketi bir gecede taşımak istemiyorsunuz.

Çözüm: Eski santral ve yeni IP santral bir süre birlikte çalışır. Gateway iki sistem arasında köprü olur. Departmanlar sırayla taşınır.

Böylece dahililer birbirini aramaya devam eder. Sorun çıkarsa geri dönüş kolaylaşır.

Senaryo 4: Eski santrale yeni uygulama bağlamak

Durum: Çağrı merkezi yazılımı veya bir sesli yanıt sistemi eklemek istiyorsunuz, fakat bu sistemler SIP kullanıyor.

Çözüm: Gateway eski santral ile SIP tabanlı uygulama arasında çağrı aktarır.

Senaryo 5: E1 hattını başka binadaki santrale taşımak

Durum: Operatörün E1 hattı A binasında, Karel santral ise 10 km uzaktaki B binasında. İki bina arasında VPN veya özel IP bağlantısı var.

Çözüm: Her binaya bir gateway konur. İki gateway birbirine SIP ile bağlanır. Bu yapıyı bir müşterimiz için kurduk.

Bu yapı E1 hattını birebir taşımaz. Her gateway PRI sinyalleşmesini sonlandırır ve çağrıyı SIP'e çevirir. Normal aramalar çalışır, fakat operatöre özel PRI özellikleri karşı tarafa aynen geçmeyebilir. Bu yüzden numara gösterimi, faks ve varsa POS gibi işlemler önceden test edilmelidir.

Kodek dönüşümü gerekir mi? İki gateway de G.711 A-law kullanırsa farklı kodekler arasında dönüşüm gerekmez. E1 hattı da A-law kullandığı için en temiz seçenek budur.

Bağlantı kapasitesi: G.711 ile bir görüşme, her yönde yaklaşık 90 kbps kullanır. 30 kanal için VPN ek yükü dahil simetrik 4 Mbps ayırın. Bant yetmiyorsa G.729 düşünülebilir, fakat faks ve modem için uygun değildir.

Kurulum sırası:

1. E1/T1 Parameter bölümünde iki cihazda da hat ayarlarını yapın: E1, A-law, CRC-4, HDB3. MTG A değerleri operatörle uyumlu olmalıdır.
2. PRI Trunk bölümünde Switch Side değerini seçin: MTG A için User Side, MTG B için Network Side.
3. SIP Trunk bölümünde Peer modunda karşı cihazın IP adresini girin.
4. Codec Group bölümünde G.711A kullanın.
5. Call Routing bölümünde PSTN'den IP'ye ve IP'den PSTN'e kuralları iki cihazda da yazın.
6. Numara biçimi farklıysa Number Manipulation kullanın.
7. Cihazları yeniden başlatın ve iki yönlü arama yapın.

Dikkat edilecekler:

• VPN kesilirse iki binadaki bağlantı da kesilir. Yedek hat planlayın.
• VPN üzerinde ses trafiğine öncelik verin.
• Hattın adresi A binası olarak kalır. Acil çağrı konumu ve hat kullanım koşulları için operatöre danışın.
• Hat saati, her iki E1 bağlantısı için ayrı ayrı doğrulanmalıdır. Kayma hatası görürseniz cihaz ayarlarını kontrol edin.

Gerçekten şeffaf bir E1 gerekiyorsa farklı bir yöntem seçilmelidir. Fiber üzerinden E1 taşıyan modemler veya TDMoIP cihazları bu iş içindir. MTG200 belgelerinde böyle bir özellik yer almıyor.

Dinstar MTG200

Dinstar MTG200, E1/T1 hatlarını SIP ağlarına bağlayan dijital VoIP gateway cihazıdır.

Geçişten önce kontrol listesi

1. Santral modelini ve PRI ayarlarını öğrenin.
2. Santralin NT mi TE mi beklediğini belirleyin.
3. Kaç E1 hattı gerektiğini sayın.
4. Numara planını çıkarın.
5. Faks ve POS gibi analog bağımlı cihazları listeleyin.
6. Operatörün SIP ayarlarını alın.
7. Mesai dışı test zamanı planlayın.
8. Geri dönüş planı hazırlayın.

Sık karşılaşılan sorunlar

E1 hattı aktif olmuyor

Önce kabloyu kontrol edin. Dinstar, E1 kablo pin dizilimi yanlış olduğunda sinyal alarmı görülebildiğini belirtir. Normal ağ kablosu E1 için her zaman doğru değildir.

Çağrı kurulmuyor

NT ve TE ayarlarının karşılıklı uyumlu olduğundan emin olun. İki taraf da aynı modda olursa bağlantı kurulmaz.

Numara yanlış görünüyor

Santral ile operatör numara biçimi farklı olabilir. Gateway veya SBC üzerinde numara düzenleme kuralı gerekebilir.

Sıkça sorulan sorular

Sonuç

Eski bir PRI santrali, sırf SIP desteklemediği için değiştirmek zorunda değilsiniz. E1 gateway ile mevcut yatırımınızı koruyarak modern hatlara ve uygulamalara geçebilirsiniz.

Dinstar MTG200 ve dijital gateway modellerini inceleyin